Türkiye’de seramik sanatı alanında önemli katkılarda bulunmuş ve uluslararası alanda tanınan birçok sanatçı bulunmaktadır. İşte en ünlü Türk seramik sanatçılarından bazıları:
Füreya Koral (1910-1997): Türkiye’de çağdaş seramiğin öncülerindendir. 1947’de İsviçre’de başladığı seramik eğitimini Paris’te sürdürmüş ve Türkiye’nin ilk profesyonel kadın seramik sanatçısı olmuştur. Mimari seramik uygulamalarıyla tanınır.
Alev Ebüzziya Siesbye (1938-): İstanbul doğumlu sanatçı, Danimarka’da Royal Copenhagen ve Almanya’da Rosenthal AG gibi firmalar için seramik tasarımları yapmıştır. Minimalist ve zarif formlarıyla bilinir.
Jale Yılmabaşar (1939-): Samsun doğumlu sanatçı, seramik ve resim alanlarında çalışmıştır. 1968’de İtalya’da Uluslararası Seramik Yarışması’nda altın madalya kazanmış ve 1998’de “Devlet Sanatçısı” unvanı almıştır.
Hamiye Çolakoğlu (1933-2014): Trabzon doğumlu sanatçı, Türk halk motiflerinden ilham alarak seramik eserler üretmiştir. 1983’te Hacettepe Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Seramik Bölümü’nü kurmuş ve 1998’de “Devlet Sanatçısı” unvanı almıştır.
Sadi Diren (1927-2015): Türk seramik sanatının önemli isimlerinden biridir. 1960’lı yıllarda seramik sanatının mimariyle entegrasyonuna katkıda bulunmuş ve birçok duvar panosu çalışması yapmıştır.
Atilla Galatalı (1936-2019): Seramik sanatının öncülerinden olup, 1970’li yıllarda mimari yapılardaki duvar panolarıyla tanınmıştır. Harbiye Ordu Evi ve İstanbul Deniz Müzesi gibi yapılarda eserleri bulunmaktadır.
Candeğer Furtun (1936-): Güzel Sanatlar Akademisi mezunu olan sanatçı, seramikte soyut dışavurumculuk akımının temsilcilerindendir. Eserlerinde varoluşsal temaları işlemiştir.
Burçak Bingöl (1976-): Günümüzün önemli seramik sanatçılarından biridir. Eserlerinde kültürel miras, kimlik ve dekorasyon gibi temaları işler. Çalışmaları The Metropolitan Museum of Art gibi prestijli koleksiyonlarda yer almaktadır.
Füreya Koral
Füreya Koral (1910-1997), Türkiye’nin ilk profesyonel kadın seramik sanatçısıdır ve çağdaş seramiğin öncülerindendir. İstanbul’da doğan Koral, Notre Dame de Sion Kız Lisesi’nden mezun olduktan sonra İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü’nde eğitim aldı. Müzik ve edebiyatla da ilgilenen sanatçı, 1947’de İsviçre’de verem tedavisi gördüğü dönemde seramikle tanıştı. Paris’te Georges Serré’nin atölyesinde eğitim alarak seramik bilgisini derinleştirdi.
Koral, 1951’de Paris’te ilk kişisel sergisini açtı ve aynı yıl Türkiye’ye dönerek Maya Sanat Galerisi’nde eserlerini sergiledi. 1954’te İstanbul’da kendi atölyesini kurarak seramik çalışmalarına devam etti. Eserlerinde doğu ve batı sanatını sentezleyen Koral, mimari seramik uygulamalarıyla da tanınır. Özellikle büyük boyutlu duvar panoları ve seramik objeleriyle dikkat çeken sanatçı, seramiği mimariyle bütünleştirme konusunda öncülük etmiştir.
Kariyeri boyunca yurt içi ve yurt dışında birçok sergi açan Koral, 1955 Cannes Milletlerarası Sergisi’nde gümüş madalya, 1962 Prag Milletlerarası Sergisi’nde altın madalya ve 1967 İstanbul Milletlerarası Seramik Sergisi’nde gümüş madalya kazandı. 1981’de Kültür Bakanlığı Özel Ödülü’ne, 1986’da ise Sedat Simavi Görsel Sanatlar Ödülü’ne layık görüldü.
Füreya Koral, seramik sanatını günlük yaşamın bir parçası haline getirmeyi hedeflemiş ve “Sanatı müzelere hapsetmek yok!” anlayışıyla hareket etmiştir. 1997 yılında İstanbul’da vefat eden sanatçı, geride bıraktığı eserleriyle Türk seramik sanatının gelişimine büyük katkı sağlamıştır.
Alev Ebüzziya Siesbye
Alev Ebüzziya Siesbye, 30 Ağustos 1938’de İstanbul’da doğmuş, uluslararası alanda tanınan bir seramik sanatçısıdır. 1956-1958 yılları arasında İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nde heykel eğitimi almış ve aynı dönemde Füreya Koral’ın atölyesinde seramik çalışmaları yapmıştır.
Eğitimini takiben Almanya’ya giderek Höhr-Grenzhausen’deki seramik fabrikalarında çalışmış, ardından İstanbul’a dönerek Eczacıbaşı Seramik Fabrikası’nda tasarımcı olarak görev almıştır. 1963 yılında Danimarka’ya taşınarak Royal Copenhagen Porselen Fabrikası’nda çalışmaya başlamış ve 1969’da Kopenhag’da kendi atölyesini kurmuştur.
1987’de Paris’e yerleşen Ebüzziya, 1975-1990 yılları arasında Almanya’daki Rosenthal Porselen Fabrikası için tasarımlar yapmıştır. Sanatçı, minimalist ve zarif formlarıyla tanınan seramik kaseleriyle uluslararası alanda ün kazanmıştır. Eserleri, Danimarka ve İngiltere’deki Kraliyet Koleksiyonları, Japonya İmparatorluk Sarayı ve Rotterdam’daki Boymans van Beuningen Müzesi gibi prestijli koleksiyonlarda yer almaktadır.
Alev Ebüzziya Siesbye, 1983 yılında Danimarka’da Eckersberg Madalyası’na, 1990’da Louis Vuitton Möet Hennessy “Science pour l’Art” Ödülü’ne ve 2009’da Fransa’da Chevalier de l’Ordre des Arts et des Lettres nişanına layık görülmüştür.
Jale Yılmabaşar
Jale Yılmabaşar, 1939 yılında Samsun’da doğmuş Türk ressam ve seramik sanatçısıdır. Türkiye’nin ilk kadın seramik profesörü olarak tanınır.
1957 yılında AFS bursuyla Amerika Birleşik Devletleri’ne giderek Albany Union High School’da eğitim aldı ve seramik çalışmalarına burada başladı. 1958’de Türkiye’ye döndüğünde, Tatbiki Güzel Sanatlar Yüksek Okulu’nun Seramik ve Bale bölümlerini aynı anda kazandı ve her iki bölüme de devam etti.
1962’de seramik bölümünden mezun olduktan sonra Almanya’da Arzberg Schonwald Porselen Fabrikası’nda staj yaptı. 1963’te “Jale’nin Horozları” adlı ilk kişisel sergisini açtı. 1966’da Tatbiki Güzel Sanatlar Yüksek Okulu’nda öğretim görevlisi olarak çalışmaya başladı. 1985’te “Seramik Dekor Teknikleri ve Bu Tekniklerle Çağdaş Türk Çömlekçiliğinde Reform İmkânları” konusundaki çalışmasıyla Türkiye’nin ilk kadın seramik profesörü unvanını aldı.
Yılmabaşar, Paris, Münih, Londra ve Moskova gibi şehirlerde sayısız sergi açtı. 1968’de İtalya’da Uluslararası Seramik Yarışması’nda ve 1969’da Almanya’da Uluslararası El Sanatları Fuarı’nda altın madalya kazandı. 1972’de İrlanda’da dünyanın en iyi altı seramikçisinden biri seçildi. 1998 yılında Kültür Bakanlığı tarafından “Devlet Sanatçısı” unvanına layık görüldü.
Sanat hayatı boyunca seramik ve resim alanlarında eserler veren Yılmabaşar, Türkiye’de seramik yapımını öğreten ilk kitabı yazdı. Ayrıca, özel sektöre ait seramik fabrikalarında danışmanlık yaptı ve kendi galerilerini yönetti. Son yıllarında tekstil tasarımcılığına yönelerek ipek üzerine kreatif çalışmalar gerçekleştirdi.
Hamiye Çolakoğlu
Hamiye Çolakoğlu (15 Eylül 1933, Sürmene, Trabzon – 31 Aralık 2014, Ankara), Türk seramik sanatçısı ve akademisyendir. İlk ve ortaöğrenimini Ankara’da tamamladıktan sonra, 1959 yılında İtalya Hükümeti’nin bursuyla Floransa’ya giderek Istituto Statale d’Arte per la Ceramica’da seramik eğitimi aldı. Ayrıca Perugia Üniversitesi’nde Sanat Tarihi ve İtalyan Edebiyatı derslerine katıldı.
1963 yılında Türkiye’ye dönen Çolakoğlu, kendi seramik atölyesini kurarak çalışmalarına başladı. 1978-1980 yılları arasında Söğütsen Seramik Fabrikası’nda sanat danışmanı olarak görev yaptı. 1983’te Hacettepe Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi bünyesinde Seramik Bölümü’nü kurdu ve burada akademik kariyerine devam etti.
Sanatçı, Türk halk motiflerinden ilham alarak oluşturduğu kompozisyon ve figürleriyle tanınır. 1961 yılından itibaren birçok duvar panosu, heykel ve çeşitli seramik çalışmaları gerçekleştirdi. Eserleri, İstanbul ve Ankara’daki Resim ve Heykel Müzeleri, Ziraat Bankası Müzesi ve İbrahim Bodur Uluslararası Seramik Müzesi gibi kurumların koleksiyonlarında yer almaktadır.
Çolakoğlu, 1998 yılında “Devlet Sanatçısı” unvanına layık görüldü. 31 Aralık 2014’te Ankara’da vefat eden sanatçının anısına, 2020 yılında Hacettepe Üniversitesi bünyesinde “Hamiye Çolakoğlu Seramik Müzesi” açıldı.
Sadi Diren
Sadi Rıfat Diren (20 Ağustos 1927, İstanbul – 2 Şubat 2018, İstanbul), Türk seramik sanatçısı ve sanat eğitimcisidir. 1946 yılında Saint-Michel Fransız Lisesi’nden mezun olduktan sonra, Ankara ve İstanbul Hukuk Fakültelerinde iki yıl eğitim aldı; ancak hukuk alanına ısınamayarak eğitimini yarıda bıraktı. Askerlik hizmetinin ardından, 1952 yılında Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Seramik Bölümü’ne girdi ve 1953’te mezun oldu.
1953 yılında İstanbul’da Maya Sanat Galerisi’nde ilk sergisini açtı. 1955’te eşi Belma Diren ile birlikte Almanya’ya giderek Offenbach Tatbiki Güzel Sanatlar Yüksek Okulu’nda eğitim vermek üzere davet aldı; ancak gerekli düzenlemeler yapılamayınca Höhr-Grenzhausen’da bir seramik fabrikasında çalışmaya başladı. 1964’te Türkiye’ye döndü ve Eczacıbaşı Seramik Fabrikaları’nda süs ve mutfak eşyaları bölümünde müdür ve sanatçı olarak görev aldı. Aynı yıl, İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nde öğretim üyesi olarak çalışmaya başladı ve 1970’te profesör unvanını aldı.
Sadi Diren, seramik sanatının mimariyle entegrasyonuna önemli katkılarda bulunmuştur. İstanbul Manifaturacılar Çarşısı, Atatürk Kültür Merkezi ve Tarabya Oteli gibi yapılarda seramik panoları bulunmaktadır. 1982, 1988 ve 1991 yıllarında Mimar Sinan Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi dekanlığına seçilmiş ve 1991’de “Devlet Sanatçısı” unvanını almıştır. 1994’te emekli olduktan sonra da sanatsal çalışmalarına devam etmiştir.
Sanatında, Anadolu’nun köklü kültüründen ilham alarak geleneksel motifleri modern yorumlarla eserlerine yansıtmıştır. Özgün sır teknikleri ve formlarıyla tanınan Diren, seramik sanatının Türkiye’de gelişmesine öncülük eden isimlerden biridir.
Atilla Galatalı
Atilla Galatalı (17 Mayıs 1936, Arhavi, Artvin – 25 Mayıs 1994, İstanbul), Türk seramik sanatının önde gelen isimlerinden biridir. 1955 yılında geçirdiği menenjit hastalığı nedeniyle duyma yetisini kaybeden Galatalı, eğitimine ara vermek zorunda kalmıştır. 1957’de Bedri Rahmi Eyüboğlu’nun atölyesinde mozaik çalışmalarına başlamış ve ardından İsmail Hakkı Oygar ve Hakkı İzzet gibi önemli seramikçilerden ders almıştır.
1967 yılında Kireçburnu’nda ilk atölyesini açan Galatalı, 1970’lerden itibaren üç boyutlu seramik çalışmalarıyla dikkat çekmiştir. Selçuklu sanatının biçim anlayışından esinlenen sanatçı, Türkiye’de seramik sanatının teknik ve biçim açısından yeni bir form kazanmasına öncülük etmiştir.
Kariyeri boyunca 150’den fazla büyük ebatlı pano uygulaması gerçekleştiren Galatalı’nın eserleri arasında İstanbul Deniz Müzesi, Harbiye Ordu Evi ve İzmir Efes Oteli gibi önemli mekânlardaki seramik panolar bulunmaktadır.
1963-1986 yılları arasında ulusal ve uluslararası yarışmalarda 26 birincilik, 2 ikincilik ve 3 mansiyon ödülü kazanan sanatçı, 1972’de Fransa-Vallauris 3. Uluslararası Seramik Sanatı Bienali’nde birincilik ödülü almıştır.
Atilla Galatalı, 25 Mayıs 1994 tarihinde İstanbul’da vefat etmiştir.
Candeğer Furtun
Candeğer Furtun, 1936 yılında İstanbul’da doğmuş Türk seramik sanatçısıdır. İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nde Nurullah Berk’in atölyesinde resim eğitimi aldıktan sonra, İsmail Hakkı Oygar’ın atölyesinde seramik eğitimini tamamlamıştır. 1959-1960 yıllarında İstanbul Üniversitesi Kimya Fakültesi’nde kil ve mineral üzerine laboratuvar çalışmaları yapmıştır. 1961 yılında kazandığı Fulbright bursu ile ABD’deki Rochester Institute of Technology’de yüksek lisansını tamamlamış ve Worcester Craft Center’da öğretim görevlisi olarak çalışmıştır.
Sanatçı, 1964 yılından bu yana İstanbul Şişli’deki atölyesinde çalışmalarını sürdürmektedir. Eserlerinde doğa ve insan bedeni temalarını işleyen Furtun, seramik sanatına getirdiği yenilikçi yaklaşımlarla tanınır. Özellikle “kabuk” kavramı etrafında şekillenen çalışmalarıyla, iç ve dış, boşluk ve doluluk gibi kavramları sorgular.
Furtun’un eserleri, Maçka Sanat Galerisi, Urart Sanat Galerisi ve Taksim Belediye Sanat Galerisi gibi mekânlarda sergilenmiştir. Ayrıca, 15. İstanbul Bienali gibi uluslararası etkinliklerde de yer almıştır.
2021-2022 yıllarında Arter’de düzenlenen retrospektif sergisi, sanatçının altmış yıla yayılan üretimini kapsamış ve seramiğe dair özgün yaklaşımlarını sunmuştur.
Burçak Bingöl
Burçak Bingöl, 1976 yılında Görele’de doğmuş ve Ankara’da büyümüştür. 1985-1991 yılları arasında Ankara Devlet Konservatuvarı’nda yarı zamanlı koro eğitimi almış, ardından Hacettepe Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi’nde seramik alanında doktora yapmıştır. 2009 yılında New York’taki New School’da fotoğraf eğitimi de almıştır.
Sanatçı, çalışmalarında aidiyet, kültürel miras, kimlik ve dekorasyon gibi temaları işler. Seramik, çizim, video, fotoğraf ve enstalasyon gibi çeşitli malzemeler kullanarak, aşina temsilleri yeniden yapılandırır ve yeni biçimlenme düzenekleri tasarlar.
Bingöl’ün eserleri, The Metropolitan Museum of Art (New York), 21C Museum (Kentucky), Salsali Private Museum (Dubai) ve Baksı Müzesi (Bayburt) gibi prestijli koleksiyonlarda yer almaktadır.
2018 yılında Dior’un “Lady Dior Art” projesi kapsamında, İznik çini ve seramik sanatından ilham alarak iki çanta tasarlamıştır.
Sanatçı, İstanbul’da yaşamını ve çalışmalarını sürdürmektedir.
